Barometer: hoe gaat het met de Brusselse ondernemers zonder regering?
Zonder Brusselse regering luiden sociale ondernemers de alarmbel
Brussel, november 2025 – Door het onzekere politieke klimaat voelen 9 op de 10 Brusselse sociale ondernemingen zich kwetsbaar, terwijl hun sociale missie onmisbaar is. Dat blijkt uit een peiling die COOPCITY heeft gehouden onder zijn gemeenschap van ondernemers en initiatiefnemers van sociale economieprojecten.
Zij creëren ontmoetingsplaatsen, bieden duurzame oplossingen om dakloosheid en slechte huisvesting tegen te gaan, begeleiden alleenstaande ouders en geïsoleerde senioren in Brussel, en bieden werk aan mensen die te vaak worden vergeten. Zij innoveren, niet voor winst, maar voor het algemeen belang.
Achter deze energie schuilt echter vaak één woord: kwetsbaarheid.
“Het is geen gebrek aan motivatie of ideeën”, legt het team van COOPCITY uit. “Het is een onzekerheid die op de lange termijn weegt: over de financiering, over de erkenning van het geleverde werk, over de stabiliteit van het overheidsbeleid.”
Het ontbreken van een regering: een politieke leemte met concrete gevolgen
Volgens het onderzoek van COOPCITY geven meer dan 9 op de 10 respondenten aan zich kwetsbaar te voelen in hun rol als sociaal ondernemer vanwege de huidige politieke context. En 48% geeft aan minder gemotiveerd te zijn dan bij de start van hun project.
“Sociaal ondernemerschap in Brussel is een essentiële pijler van de stedelijke cohesie. Sociale ondernemingen creëren werkgelegenheid, versterken de solidariteit en innoveren om aan de groeiende sociale behoeften te voldoen. Maar ze kunnen zich niet ontwikkelen zonder een stabiel en voorspelbaar politiek kader. Zonder goedgekeurde begroting en zonder duidelijke politieke koers is het een grote onzekerheid”, waarschuwt Matthias Meirlaen, programmaverantwoordelijke bij COOPCITY.
Zware onzekerheid over het voortbestaan van de structuren
Als de huidige situatie voortduurt, zijn bijna twee op de drie sociale ondernemingen van mening dat ze hun activiteiten of personeelsbestand zullen moeten inkrimpen of zelfs hun activiteiten zullen moeten stopzetten. Het economische en politieke klimaat wordt als weinig gunstig voor economische ontwikkeling beschouwd. Meer dan 60 % van de respondenten is van mening dat het eerder bevorderlijk is voor het bevriezen of stopzetten van hun projecten. En meer dan 23 % spreekt van stopzetting.
Velen geven ook aan dat het sinds 17 maanden moeilijker is om financiering te krijgen en dat de sociale behoeften van hun begunstigden zijn toegenomen, een dubbele druk die de kwetsbaarheid van de sector vergroot.
Behoefte aan stabiliteit en politieke erkenning
Gevraagd naar hun prioriteiten pleit 83 % van de respondenten voor duurzame politieke en budgettaire stabiliteit, zodat ze hun acties op lange termijn kunnen plannen, ver voor administratieve vereenvoudiging of publieke erkenning van het model.
“Politieke en budgettaire instabiliteit hebben gevolgen voor het hele ecosysteem, ook wanneer de structuur economisch autonoom is. Juist nu heeft Brussel sociale innovatie nodig om degenen die het meest door deze situatie worden getroffen, te blijven steunen. Als we geen garanties krijgen over de middelen om te ondernemen, zal de komende sociale crisis veel duurder zijn dan wat we vragen”, waarschuwt Christophe Devue, sociaal ondernemer in Brussel.
Naast financiële steun vragen ze ook om meer erkenning voor de maatschappelijke rol die ze dagelijks spelen op het gebied van werkgelegenheid, sociale cohesie en lokale innovatie. Het aantal sociale ondernemingen is in vier jaar tijd met 7,3 % gestegen in het Brussels Gewest, dat nu 5.124 sociale ondernemingen telt. Samen vertegenwoordigen ze 14% van de loonarbeid in het Brussels Gewest.
Met deze enquête, waaraan 83 Brusselse sociale ondernemers hebben deelgenomen, wil COOPCITY de realiteit belichten waarmee initiatiefnemers van sociale economieprojecten worden geconfronteerd. De resultaten illustreren hoe Brusselse sociale ondernemers hun activiteiten voortzetten in een onzekere context, terwijl ze oplossingen blijven ontwikkelen die beantwoorden aan duidelijk omschreven sociale, ecologische of economische behoeften.
Over COOPCITY
COOPCITY is een centrum voor begeleiding van sociaal en coöperatief ondernemerschap in Brussel, dat sinds 2015 actief is. In de afgelopen 10 jaar heeft het centrum 310 Brusselse sociale ondernemingen begeleid op verschillende gebieden (beheer, democratisch bestuur, economische levensvatbaarheid…) en in verschillende ontwikkelingsstadia: lancering van het project, consolidatie of mutualisatie. Tot op heden hebben meer dan 550 Brusselse sociale ondernemers begeleiding gekregen van COOPCITY.
COOPCITY wordt ondersteund door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en Innoviris.
Persverantwoordelijke:
Héloïse de Montety – 0465613294